ris-rijkschroeff-juristen
contact

Wat is dwaling?

Een overeenkomst wordt gesloten wanneer het aanbod van de verkoper wordt aanvaard door de koper. Als de wil van de koper of de verkoper om een overeenkomst aan te gaan door bepaalde oorzaken onjuist is gevormd, dan kan er sprake zijn van een wilsgebrek. Een voorbeeld van een wilsgebrek is dwaling. Bij dwaling komt het er altijd op neer dat een van de partijen uit is gegaan van de verkeerde informatie. In dit artikel wordt ingegaan op wat dwaling precies is, wat de gevolgen zijn en worden er een aantal voorbeelden geschetst.

Wanneer is er sprake van dwaling?

Er zijn drie manieren waarop er sprake kan zijn van dwaling. Deze manieren worden hieronder een voor een besproken. 

Er kan sprake zijn van dwaling wanneer de verkoper een uitspraak heeft gedaan waardoor de koper akkoord is gegaan met de overeenkomst, tenzij de verkoper mocht aannemen dat de overeenkomst niet zou zijn gesloten zonder deze uitspraak. De uitspraak heeft een verkeerde voorstelling van zaken gegeven. 

Bij het volgende gaat het er om dat de verkoper informatie juist heeft achter gehouden. Als de koper deze informatie had geweten en op basis daarvan de overeenkomst niet was aangegaan, dan kan er ook sprake zijn van dwaling.

De laatste manier is een manier die niet heel vaak voorkomt. In dit geval gaan beide partijen uit van een onjuiste voorstelling van zaken. Er kan geen sprake zijn van dwaling wanneer de verkoper niet had hoeven te begrijpen dat bij een juiste voorstelling van zaken de koper van de overeenkomst zou afzien.

Bij alle drie de situaties is er geen sprake van dwaling wanneer het gaat om een omstandigheid wat uitsluitend in de toekomst ligt of wanneer er gronden zijn die in verband met de aard van de overeenkomst, de in het verkeer geldende opvattingen of de omstandigheden van het geval voor rekening van de dwalende behoort te blijven. Hier zal veelal sprake van zijn wanneer de koper zijn onderzoekplicht heeft verzaakt.

Gevolgen van dwaling

Wanneer er sprake is van dwaling kan de overeenkomst vernietigd worden. Vernietiging van een overeenkomst houdt in dat het ontstaan van de overeenkomst nooit heeft plaatsgevonden. Dit is dus anders dan de ontbinding van een overeenkomst waar de rechtshandelingen wordt teruggedraaid.

De gevolgen hiervan zijn dat alle partijen hun prestaties ongedaan moeten maken. Dat wil zeggen dat in het geval er een product is gekocht dat de koper het product moet teruggeven aan de verkoper en de verkoper het aankoopbedrag aan de koper moet teruggeven.

Voorbeeld

Coen wil een auto kopen van Klaas. Coen geeft aan dat hij een auto wil die goed is en waar nooit iets mee is gebeurd. Klaas verteld Coen dat het een prima auto is en dat hij er nooit problemen mee heeft gehad. Vervolgens koopt Coen de auto en een maand later krijgt hij te horen dat Klaas een zwaar ongeluk heeft gehad met de auto. Als Coen dat had geweten had hij de auto nooit gekocht. 

Omdat Klaas wist dat Coen een auto wilde kopen die goed is en waar niks mee is gebeurd en hij bewust heeft verteld dat het een prima auto is waar nooit iets mee is gebeurd, kan Coen een beroep doen op dwaling.

Oneigenlijke dwaling

Dit is geen vorm van dwaling maar een gebrek in de totstandkoming van de overeenkomst. Hierbij gaat het erom dat bij het sluiten van de overeenkomst de wil en verklaring niet overeenstemmen.

Hier is bijvoorbeeld sprake van wanneer een kledingwinkel in een dure winkelstraat broeken verkoopt van €1.000,- en op het prijskaartje een 0 vergeet. Een klant ziet het prijskaartje van €100,- en gaat direct akkoord, een broek van €1.000 voor maar €100,-. 

In dit geval kan de verkoper beroep doen op het niet overeenstemmen van de wil en de verklaring. De verkoper had gewild om de broek voor €1.000,- te verkopen, de verklaring was €100,-. Alleen in het geval dat de koper gerechtvaardigd mocht vertrouwen dat het een reëel aanbod was kan de overeenkomst in stand worden gehouden. In dit geval kan er niet gerechtvaardigd op worden vertrouwd dat de broek maar €100,- zou kosten.

Conclusie

Er kan sprake zijn van dwaling wanneer een overeenkomst tot stand komt terwijl de wil om die overeenkomst te sluiten gebaseerd is op een onjuiste voorstelling van zaken. Als dat het geval is en de dwaling ligt niet uitsluitend in de toekomst of moet voor rekening van de dwalende komen, dan kan de overeenkomst worden vernietigd. In dat geval heeft de overeenkomst nooit bestaan en moeten de prestaties die zijn gedaan ongedaan worden gemaakt.

Mocht u nadere informatie willen over dit onderwerp of een afspraak willen maken dan kunt u contact opnemen via het telefoonnummer 020 - 491 78 01 of u kunt een email sturen naar info@ris-rijkschroeff.nl.